Trimethoprim & sulfadoxine

Farmacodynamiek

Sulfadoxine is een chemotherapeuticum met een grote activiteit tegen bacteriën, Rickettsiae en coccidiose. De werking is eerder bacteriostatisch dan bactericide. Het werkingsmechanisme berust op de analoge structuur van de sulfonamiden en het PABA (para-amino-benzoëzuur). In plaats van PABA wordt het sulfonamide geïncorporeerd in de synthese van foliumzuur, zodat een minderwaardig foliumzuur ontstaat. Gevoelige kiemen kunnen dit slechte foliumzuur niet meer gebruiken als groeifactor en worden op die manier geremd in hun ontwikkeling.

Trimethoprim heeft een breed antimicrobieel spectrum. Trimethoprim werkt in lage concentraties bacteriostatisch, terwijl hogere concentraties een bactericide effect hebben.

Het werkingsmechanisme van trimethoprim berust op remming van het enzym dihydrofolaatreductase. Hierdoor wordt de omzetting van dihydrofoliumzuur tot tetrahydrofoliumzuur geremd en aldus de DNA-vorming belemmerd.

Indien trimethoprim en sulfadoxine worden gecombineerd, is de antibacteriële werking synergistisch versterkt.

Farmacokinetiek

Parenteraal (rund, varken)

Na i.m. toediening worden trimethoprim en sulfadoxine snel en nagenoeg volledig geresorbeerd vanuit de injectieplaats.

Sulfadoxine en trimethoprim verdelen zich snel en goed over de verschillende organen, waarbij weefselconcentraties voor sulfadoxine veelal lager zijn dan de gelijktijdige plasmawaarden (Vd<1 l/kg), terwijl deze voor trimethoprim hoger zijn (Vd>1 l/kg).

Sulfonamiden worden langs verschillende wegen gemetaboliseerd. De mate van acetylatie, hydroxylatie en glucuronidatie is afhankelijk van o.a. diersoort en leeftijd.

Ook trimethoprim wordt in de lever in belangrijke mate gemetaboliseerd. Belangrijke metabole routes zijn O-methylering, N-oxydatie in de ringstructuur en alfa-hydroxylering.

De eliminatie van sulfadoxine en trimethoprim vindt voornamelijk plaats via de nieren.

Meer lezen?

Meer informatie over werkzame stoffen kunt u vinden in het Fink-Gremmels repertorium.

Producten

Producten met trimethoprim en sulfadoxine: